उद्गार - ७४८ ते ७६०

७४८

अखंडता ते झाली ऐसी । विठ्ठल  राहिला मानसीं । ध्यानीं मनीं लोचनासीं । अहर्निशीं निजबोध ॥१॥

जनीं वनीं जनार्दन । नाढळें त्या भिन्नाभिन्न । एकात्मता अनुसंधान । नित्य दर्शन विठठलीं ॥२॥

देहीं असोनी देहातीत । गुणीं गुणातें नातळत । विषयीं विषयापासुनी मुक्त । भोगीं भोगासक्त नव्हती ते ॥३॥

नित्य निरामय निर्गुण । जगादात्मा जो आनंदघन । विटेवर पाउलें समान । लोधलें मन चरणीं त्या ॥४॥

निळा म्हणे विठ्ठल  जपें । सांडिले ते पुण्यपापें । संकल्प सोडिले विकल्पें । त्रिविधतापें स्वानुभवी ॥५॥


७४९

अवघाची गुणीं आहे हा भला । परि हा याला लोभ कां ॥१॥

कांहींच उरों नेदी माझें । संचिंतपुजें भरियेलें ॥२॥

बरें वाईट हा न म्हणेचि कांहीं । पाप पुण्य तेंहि लुंचियेलें ॥३॥

निळा म्हणे जें जें देखें । तें तें हा सुखें भरितुची ॥४॥

७५०

अवघींच अंगे वेष्टोनि ठेलीं । हरीचिये रंगली निज सेवें ॥१॥

तेणेंचि वाटे कृतकुत्यार्थ । चुकले अनर्थ जन्मजरा ॥२॥


सर्व काळ सुखीं सुख । हरिखीं हरिख कोंदला ॥३॥

निळा म्हणे पुरले नवस । आलिया नरदेहास सफळ झालें ॥४॥

७५१

अवघ्या अंगें अवघें झालों । अवघेचि ल्यालों आळंकार ॥१॥

अवघ्या ठायीं अवघ्या देहीं । अवघ्या नाहीं वेगळां ॥२॥

अवघ्यां जवळी अवघ्यां दुरी । अवघ्यां परी सारखा ॥३॥

अवघा निळा अवघ्यां संगें । अवघ्या रंगे रंगला ॥४॥

७५२

असो आतां हें बोलणें । आम्ही निर्भय एक्या गुणें ॥१॥

सांगितलें करुं काम । हातें टाळी मुखें नाम ॥२॥

गुण वानूं नानापरी । आज्ञा त्याची वंदुनी शिरीं ॥३॥

निळा म्हणे राजा धरी । हातीं तया सभाग्य करीं ॥४॥

७५३

असोतु ऐसियाच्या गोठीं । काय करुनि लाभ तुटी ॥१॥

गाऊं विठठलु सांवळा । आठवूं तो वेळोवेळां ॥२॥

जया चरणीं ब्रीद भार । वांकि किंकणी झणत्कार ॥३॥

निळा म्हणे तुळसीमाळा । पदक एकावळी गळां ॥४॥

७५४

असो त्याची मात । गाऊं गीतीं पंढरीनाथ ॥१॥

जेणें मनासीं विश्रांती । फावे इंद्रियां सुखशांती ॥२॥

आळवितां नामें । भुवनें चौदाहिं संगमें ॥३॥

निळा म्हणे वैकुंठवासी । करी कृपा राहे पासीं ॥४॥

७५५

आम्हां सापडलें वर्म । हरिभक्तिचें सुगम ॥१॥

त्यांचे आळवावें नाम । ह्रदयीं धरुनियां प्रेम ॥२॥

वाजउनी टाळी । सुखें नाचावें राउळीं ॥३॥

निळा म्हणे संतीं । दाविलें हें कृपावंतीं ॥४॥

७५६

आम्हां सुखा नाहींचि उणें । सेवागुणें स्वामीचियां ॥१॥

अवघ्या ब्रम्हांडाच्या सूत्रीं । गाऊं वक्‍त्रीं गुण त्याचे ॥२॥

जेणें उदंड सभाग्य केलें । निजदास आपुले भूमंडळी ॥३॥

निळा म्हणे उपेक्षूं नेणें । आपुलिया स्मरणें नामाच्या ॥४॥

७५७

आळवीण क्षणक्षणां । नारायणा या नामें ॥१॥

या हो या हो पंढरीनाथा । कृपावंता सामोरे ॥२॥

आलियाचा हरा शीण । दया हो आलिंगन धांवोनी ॥३॥

निळा म्हणे परस्परें । अत्यादरें आदर ॥४॥

७५८

आळवूं आम्ही विठोबासी । नेणों आण्किासी रंजवूं ॥१॥

राग कळा घात मात । स्वर संगीत मूर्छना ॥२॥

ताल ग्राम छंद बंद । गीत प्रबंध कंपित ॥३॥

निळा म्हणे प्रेमें वाणी । गर्जवूं गुणीं श्रीहरिच्या ॥४॥

७५९

आज्ञापिलें जें श्रीहरी । तेचि वदली हें वैखरी ॥१॥

नाहीं माझें येथ वीर्य । जाणे ज्याचें तोचि कार्य ॥२॥

येईल जरी हे प्रतिती । धरा तरी हें हितचि चित्तीं ॥३॥

निळा म्हणे सांडिजे येरी । नास्तिक वादी परते दुरी ॥४॥

७६०

विसारे गोंविला । अवघा आंखुनी ठेविला ॥१॥

देउनिया अहंभावो । भक्तीं सांठविला देवो ॥२॥

नामाचिंतन । करुनि केला हा स्वाधीन ॥३॥

निळा म्हणे जिवेंसाठीं । करुनि सामाविला पोटीं ॥४॥