लक्षणा

{ lakṣaṇā (lakṣmaṇā), lakṣaṇā }

Puranic Encyclopaedia

LAKṢAṆĀ (LAKṢMAṆĀ) III   One of the eight queens of Śrī Kṛṣṇa. Lakṣaṇā was the daughter of Bṛhatsena, King of Madra. [Sṛṣṭi Khaṇḍa, Padma Purāṇa] . Śrī Kṛṣṇa got ten sons of her some of whom are Praghoṣa, Gātravān, Siṁha and Bala. [10th Skandha, Bhāgavata] .
LAKṢAṆĀ I   Daughter of Duryodhana. Wife of Sāmba. (See for details under Sāmba).
LAKṢAṆĀ II   A celestial maiden. This maiden took part in the birth day celebrations of Arjuna. [Śloka 62, Chapter 122, Ādi Parva, M.B.] .

हिन्दी (hindi) WordNet

 noun  शब्द की वह शक्ति जिससे उसका अर्थ लक्षित हो   Ex. लक्षणा दो प्रकार की होती है, निरूढ़ और प्रयोजनवती ।

HYPONYMY:

प्रयोजनवती-लक्षणा रूढ़िलक्षणा सारोपा

ONTOLOGY:

गुणधर्म (property) ➜ अमूर्त (Abstract) ➜ निर्जीव (Inanimate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

ben লক্ষণা

kas لَکشَن

kok लक्षणा

mal ലക്ഷണ

ori ଲକ୍ଷଣା

pan ਲਕਸ਼ਣਾ

san लक्षणा

urd خصوصیت

 noun  एक अप्सरा   Ex. लक्षणा का वर्णन महाभारत में मिलता है ।

ONTOLOGY:

पौराणिक जीव (Mythological Character) ➜ जन्तु (Fauna) ➜ सजीव (Animate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

kas لَکشَنا

mar लक्षणा

ori ଲକ୍ଷଣା ଅପ୍‌ସରା

tam லக்ஷணா

urd لکشنا

 noun  छोटी भटकटैया   Ex. लक्षणा का औषध के रूप में प्रयोग होता है ।

ONTOLOGY:

वनस्पति (Flora) ➜ सजीव (Animate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

ori ଲକ୍ଷଣା ଗଛ

tam சின்ன கண்டங்கத்திரி

   See : हंसी

प्राचीन चरित्रकोश

लक्षणा n.  लक्ष्मणा नामक अप्सरा का नामान्तर ।
लक्षणा II. n.  दुष्यन्त राजा की पत्नी लक्ष्मणा का नामान्तर [म. आ.८९.८७७] ; लक्ष्मणा देखिये
लक्षणा III. n.  कृष्ण की पत्नी लक्ष्मणा का नामान्तर लक्ष्मणा माद्री देखिये ।

कोंकणी (Konkani) WordNet

 noun  जाणें ताचो अर्थ लक्षीत जाता अशी शब्दशक्ती   Ex. लक्षणा दोन प्रकारांचे आसतात, निरूढ आनी प्रयोजनवती

HYPONYMY:

सारोपा

ONTOLOGY:

गुणधर्म (property) ➜ अमूर्त (Abstract) ➜ निर्जीव (Inanimate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

ben লক্ষণা

hin लक्षणा

kas لَکشَن

mal ലക്ഷണ

ori ଲକ୍ଷଣା

pan ਲਕਸ਼ਣਾ

san लक्षणा

urd خصوصیت

 noun  एक अप्सरा   Ex. लक्षणाचें वर्णन म्हाभारतांत मेळटा

ONTOLOGY:

पौराणिक जीव (Mythological Character) ➜ जन्तु (Fauna) ➜ सजीव (Animate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

kas لَکشَنا

mar लक्षणा

ori ଲକ୍ଷଣା ଅପ୍‌ସରା

tam லக்ஷணா

urd لکشنا

A dictionary, Marathi and English

   ; the respecting, and thus the indicating, of some sense beyond that literally and rigidly conveyed by it; metaphorical or figurative import. Ex. चोराचे भयानें सारा गांव पळाला एथें गांव ह्या शब्दाची ल0 गांवांतील लोकाचा जो समुदाय त्याजवर होती.

Aryabhushan School Dictionary

  f  The aspect or bearing (of a phrase) metaphorical or figurative import.

मराठी (Marathi) WordNet

 noun  एक अप्सरा   Ex. लक्षणाचे वर्णन महाभारतात मिळते.

ONTOLOGY:

पौराणिक जीव (Mythological Character) ➜ जन्तु (Fauna) ➜ सजीव (Animate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

kas لَکشَنا

ori ଲକ୍ଷଣା ଅପ୍‌ସରା

tam லக்ஷணா

urd لکشنا

 noun  शब्दाच्या शब्दशः अर्थापेक्षा त्यातील गर्भितार्थ दाखविणारी शब्दाची शक्ती   Ex. लक्षणा दोन प्रकारची असते.

ONTOLOGY:

गुणधर्म (property) ➜ अमूर्त (Abstract) ➜ निर्जीव (Inanimate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

ben লক্ষণা

hin लक्षणा

kas لَکشَن

kok लक्षणा

mal ലക്ഷണ

ori ଲକ୍ଷଣା

pan ਲਕਸ਼ਣਾ

san लक्षणा

urd خصوصیت

महाराष्ट्र शब्दकोश

  स्त्री. शब्दाचे किंवा शब्दसमुयाचे अर्थलक्षण ; भावार्थ ; शब्दशः दाखविलेल्या अर्थापलीकडचा गर्भित अर्थ जिच्या योगे बोधित होतो ती वृत्ति ; वाच्यार्थाहून निराळा पण तत्संबद्ध अर्थ ; लाक्षणिक किंवा अलंकारिक गर्भितार्थ . उदा० चोराचे भयाने सारा गांव पळाला येथे गांव ह्या शब्दाची लक्षणा गावांतील लोकांचा जो समुदाय त्याजवर होती . अजहल्लक्षणा पहा . [ सं . ] सामाशब्द -
०संबंध  पु. ( तर्क . ) शब्दाने किंवा शब्दसमुयाने लक्षिलेली गोष्ट आणि मनांत असलेली व गर्भित गोष्ट यांमधील संबंध ; वाच्यार्थ आणि भावार्थ यांमधील संबंध . व्यंजनासंबंध . लक्षणैकचक्षुष्क वि . ( तर्क ) पदार्थांच्या लक्ष्णां - गुणधर्मांकडे ज्याचे लक्ष आहे असा . लक्षैकचक्षुष्काच्या उलट . [ सं . ]

A Sanskrit English Dictionary

लक्षणा  f.  a f. See s.v.
लक्षणा  f.  b f. aiming at, aim, object, view, [Hariv.]
अभिधा   indication, elliptical expression, use of a word for another word with a cognate meaning (as of ‘head’ for ‘intellect’), indirect or figurative sense of a word (one of its three अर्थs; the other two being or proper sense, and व्यञ्जना or suggestive s°; with सा-रोपा, the placing of a word in its figurative sense in apposition to another in its proper s°), [Sāh.]; [Kpr.]; [Bhāṣāp.] &c.
लक्ष्मणा   the female of the Ardea Sibirica (= ), [Suśr.]
   a goose, [Uṇ. iii, 7] Sch.
    N. of an अप्सरस्, [MBh.]; [Hariv.]

संस्कृतम् (Sanskrit) WordNet

 noun  शब्दशक्तीनां सा यया तस्याः अर्थः लक्षितः भवति।   Ex. निरूढा प्रयोजनवती इत्येवं लक्षणानां प्रकारद्वयं वर्तते।

HYPONYMY:

प्रयोजनवती लक्षणा

ONTOLOGY:

गुणधर्म (property) ➜ अमूर्त (Abstract) ➜ निर्जीव (Inanimate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

ben লক্ষণা

hin लक्षणा

kas لَکشَن

kok लक्षणा

mal ലക്ഷണ

ori ଲକ୍ଷଣା

pan ਲਕਸ਼ਣਾ

urd خصوصیت

 noun  एका अप्सराः।   Ex. लक्षणायाः वर्णनं महाभारते वर्तते।

ONTOLOGY:

पौराणिक जीव (Mythological Character) ➜ जन्तु (Fauna) ➜ सजीव (Animate) ➜ संज्ञा (Noun)

Wordnet:

kas لَکشَنا

mar लक्षणा

ori ଲକ୍ଷଣା ଅପ୍‌ସରା

tam லக்ஷணா

urd لکشنا